Οι νέοι ανησυχούν για το μέλλον τους. Tα προβλήματα δεν είναι τα ίδια σε όλες τις χώρες της Ε.Ε., αλλά παντού καταγράφεται ανασφάλεια για το μέλλον, δυσπιστία για τους θεσμούς, για την πολιτική που δε δίνει λύσεις στα προβλήματά τους. Η Ευρώπη μπορεί να τους προσφέρει τον κόσμο που ονειρεύονται; Πόσο «η μαγεία της» με τις πρωτόγνωρες δυνατότητες που υπόσχεται είναι αφ' ενός κατανοητή, αφ' ετέρου αποτελεσματική για τους «απογοητευμένους» νέους;

Είναι αλήθεια ότι σήμερα οι νέοι στερούνται πολλές από τις ευκαιρίες ελεύθερης μετακίνησης κι εργασίας που επαγγέλλεται η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η έλλειψη ενημέρωσης και συμμετοχής, η ολιγωρία των εθνικών αρχών στην προώθηση των αλλαγών και μεταρρυθμίσεων, η πλημμελής συχνά εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου, έχουν σαν συνακόλουθο την έλλειψη ενδιαφέροντος από τους νέους, την έλλειψη αποτελεσματικότητας του ενοποιητικού εγχειρήματος, αλλά και την συσσώρευση κοινωνικών προβλημάτων.

Το 2008 το ποσοστό ανεργίας των νέων ήταν πάνω από 17% ενώ πολλοί εργαζόμενοι βρίσκονται στο όριο φτώχειας. Το 25% των νέων έχουν ανεπαρκείς επαγγελματικές δεξιότητες και μόνο το 4,2% των νέων στην Ευρώπη είναι αυτοαπασχολούμενοι ή εργοδότες, τη στιγμή που πάνω από τους μισούς επιθυμούν να αναπτύξουν επιχειρηματική δράση. Παράλληλα, το δημοφιλές πρόγραμμα Erasmus φοιτητικής κινητικότητας, δεν αφορά παρά το 2,3% των ευρωπαίων φοιτητών. Όσο για την έρευνα, μόνο το 3% των ερευνητών εργάζονται σε διαφορετική χώρα από την δική τους, ενώ το 60% των νέων ενδιαφερομένων βρήκαν εύκολα εργασία μετά την μετεγκατάστασή τους σε άλλη χώρα. Το έλλειμμα συμμετοχής των νέων στο γίγνεσθαι μετασχηματίζεται σε δυσπιστία ή αδιαφορία για την Ένωση και αποτυπώνεται συχνά στις εκλογικές διαδικασίες. Στις τελευταίες εκλογές στην Αυστρία οι νέοι στράφηκαν στην πλειοψηφία τους στα δύο κόμματα της ακροδεξιάς, με τις γνωστές θέσεις εσωστρέφειας, ξενοφοβίας και άρνησης της Ευρώπης. Τα κόμματα αυτά κατάφεραν να εκμεταλλευτούν τις ανησυχίες των νέων για την μετανάστευση, την εκπαίδευση και την εργασία. Στο τελευταίο δημοψήφισμα στην Ιρλανδία η αποχή των νέων ηλικίας 18-24 ετών ήταν υπερδιπλάσια της αντίστοιχης των πολιτών άνω των 55 ετών και σχεδόν τα δύο τρίτα των ψηφοφόρων ηλικίας 18-24 ετών ψήφισαν «όχι» στη Συνθήκη της Λισαβόνας.

Οφείλουμε να εξετάσουμε σοβαρά τα φαινόμενα αυτά και να αναζητήσουμε τα αίτιά τους, σε εθνικό κι ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι πρόσφατες ταραχές του περασμένου Δεκεμβρίου στην χώρα μας, όπως εξελίχθηκαν, ήταν σίγουρα οργανωμένες και «πυροδοτημένες» από ακραίες αναρχικές ομάδες και δεν αποτυπώνουν την κατάσταση της ελληνικής κοινωνίας. Δεν είναι όμως και άσχετες με την δομή και τα προβλήματά της. Με ένα πολιτικό σύστημα δηλαδή το οποίο αντί να προτάσσει το συλλογικό συμφέρον αποσκοπεί στην πόλωση και το διχασμό ακόμη και για τα θεσμικά ουσιώδη ζητήματα, των οποίων δε νοείται επίλυση χωρίς ειλικρινή διάλογο και συναίνεση. Γιατί τι άλλο είναι άραγε οι μεταρρυθμίσεις που προωθεί η κυβέρνηση στο χώρο της παιδείας, του ασφαλιστικού, της αγοράς εργασίας, του δημόσιου τομέα;

Οι προσεχείς ευρωεκλογές για την ανάδειξη των μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του θεσμού που εμπιστεύονται περισσότερο οι πολίτες, αποτελούν μία πρόκληση και μία ευκαιρία δημοσίου διαλόγου στη χώρα μας με την συμμετοχή των ίδιων των νέων, αξιοποιώντας διάφορες δυνατότητες, όπως αυτές των νέων τεχνολογιών και των διαβουλεύσεων.

Αν ατενίσουμε το μέλλον, αν συλλογιστούμε τις προκλήσεις που μας περιμένουν κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης, αλλά και μετά από αυτήν, δεν μπορούμε παρά να συμπεράνουμε ότι απαιτείται μεγαλύτερη ενέργεια και αποφασιστικότητα για τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων σε όλους τους τομείς που αφορούν άμεσα ή έμμεσα τους νέους σε εθνικό κι ευρωπαϊκό επίπεδο. Στις ερχόμενες ευρωεκλογές τα πολιτικά κόμματα οφείλουν με υπευθυνότητα να απαντήσουν σε αυτές τις προκλήσεις και οι νέοι με υπευθυνότητα να σταθούν μπροστά στις κάλπες και μπροστά στο μέλλον τους.

<< Προηγούμενο

Επόμενο >>